Tìm hiểu làng nghề vàng bạc Châu Khê hơn 500 năm tuổi

Vời truyền thống ngàn năm lịch sử văn hiến, trong kho tàng văn hóa Việt luôn chứa đựng những nét thuần phong mỹ tục, những món nghề truyền thống tinh hoa mang bản sắc và tinh thần, hòa khí Việt Nam. Trong bài viết hôm nay, Mộc Quang xin được kính mời quý độc giả khám phá nét tinh hoa trong nghệ thuật chế tác kim hoàn đỉnh cao của người Việt xưa qua ngôi làng cổ – Châu Khê.

Lịch sử hình thành

Làng Châu Khê (xưa có tên là Chu Xá) nằm dọc tả sông Cửu An được thống lĩnh quân Tam Xương là Chu Tam Xương sáng lập từ thời nhà Lý (1009-1226). Là một làng quê thưa dân thuộc vùng châu thổ sông Hồng, thời Trần thuộc Hồng Lộ, Thời Lê – Nguyễn là một xã của Tổng Tông Chanh, huyện Đường An, nay là 1 trong 7 làng thuộc xã Thúc Kháng, huyện Bình Giang, tỉnh Hải Dương.

lang-nghe-vang-bac-chau-khe

Ngày nay, làng Châu Khê có tới 97,32% gia đình làm nghề với khoảng 800 thợ, trong đó 2/3 là thợ bậc 4-5/7. Hàng năm cho ra đời hàng triệu sản phẩm trang sức bằng vàng, bạc với mẫu mã phong phú nhiều kiểu dáng thời trang, bền đẹp.

Nghề kim hoàn thực sự đã làm cho cuộc sống của làng quê Châu khê sung túc no đủ hơn. Đây là sự rèn luyện, tích lũy, tiếp thu đức tính, phong cách “Trung thực, tinh tế, tài hoa, kiên trì, lịch thiệp…” từ tổ nghề, họ luôn hỗ trợ cho nhau, không bao giờ tranh công, cướp việc đồng nghiệp, mà họ cạnh tranh bằng tay nghề cao và sự hoàn mỹ của sản phẩm, công lao lớn của họ trong đóng góp với nghề kim hoàn cả nước là sự cải tiến hoàn thiện kỹ, mỹ thuật vàng bạc bằng những thủ pháp riêng của mình.

Vì vậy lúc nào họ cũng đủ tiềm lực, thỏa mãn nhu cầu của khách hàng trong nước và thế giới. Làng nghề vàng bạc Châu khê năm 2004 đã được ủy ban nhân dân tỉnh Hải dương công nhận danh hiệu: “Làng nghề thủ công vàng bạc châu khê”. 

Nguồn gốc nghề kim hoàn

Vào thế kỷ thứ 15 dưới thời vua Lê Thánh Tông (1460 – 1497), Thượng thư bộ lại Lưu Xuân Tín (người làng Châu Khê) được vua giao trọng trách đúc bạc nén làm tiền tệ tại kinh thành Thăng long. Cội nguồn nghề làm kim hoàn ở Châu Khê bắt đầu từ sự kiện lịch sử này.

Ông đã đưa người Châu Khê lên hướng dẫn chế tác bạc nén tại Cục Bách Tác của triều đình.

Về sau, nghề đúc bạc nén cho triều đình đã thu hút được nhiều người theo học ông đã đứng ra mua đất ở phường Đông Các (nay là phố Hàng Bạc) để người Châu Khê lập xưởng đúc bạc.

Dân lên ngày một đông họ tổ chức thành phường giáp như ở quê và lập đình gọi là Châu Khê vọng sở cùng thờ thành hoàng làng và tổ nghề như ở quê, cuộc sống xoay vần, họ từ đây mở nghề kim hoàn mỹ nghệ, rồi phát triển khắp cả kinh thành và cả ở quê vì sự liên hệ gia đình họ mạc làng xóm mật thiết nên có câu:

“Tại hương tại phố một quê
Châu Khê – Hàng Bạc đi về ngược xuôi
Như hương tỏa khắp mọi nơi
Kim hoàn trang sức cho đời đẹp xinh”

pho-hang-bac-xua
Phố Hàng Bạc xưa

Trải qua suốt 548 năm bao thăng trầm mãi cho tới khi có nghị quyết 132/CP ngày 24/10/2000 của chính phủ khuyến khích phát triển nghề thủ công nông thôn, từ đây tên tuổi, vị thế của làng nghề mới dần được khẳng định.

Như vậy quý bạn đọc vừa được khá phá nguồn cội với hơn 500 năm lịch sử hình thành của làng nghề Châu Khê, 1 trong 3 cái nôi của nghề kim hoàn miền Bắc. Hy vọng bài đọc giúp quý vị biết và tin yêu hơn các sản phẩm thủ công của làng nghề Việt Nam để tinh hoa Việt có thêm động lực vươn ra tới thế giới.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Kích thược tệp tải lên tối đa là: 128 MB. Hãy gửi kèm hình ảnh, video của bạn! Drop file here

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.

0389980850
1 Shares
Share
Pin1
Tweet